Month: મે 2014

ફિલ્મ રીવ્યુ – “હવા હવાઈ” અને ગુલઝાર લિખિત “લેકિન”

૧૯૯૦ માં આવેલી ફિલ્મ “લેકિન” અને નવી રીલીઝ થયેલી ફિલ્મ “હવા હવાઈ” વચ્ચે કોઈ કનેક્શન નથી . આ તો લાંબા સમય થી ફિલ્મ રિવ્યુઝ ની પોસ્ટ્સ માં વિરામ આવી ગયો છે . એ વિરામને અલ્પવિરામ માં ફેરવવા હમણાં હમણાં જોયેલી ફિલ્મોમાંની બે ફિલ્મ્સ રીવ્યુ કરી રહ્યો છું .

હવા હવાઈ 

ફિલ્મ “હવા હવાઈ” ના પહેલા દ્રશ્યમાં એક્ટર મકરંદ દેશપાંડેને પરિવાર સાથે બેસીને પ્રાર્થના કરતો બતાવ્યો છે . બીજા જ દ્રશ્યમાં માં(મકરંદHawaa-Hawaai-Movie-Poster-2014-HD-Wallpaper-1024x768 ની વાઈફ ) કચવાતા મન સાથે પુત્ર ને ટી સ્ટોલ પર રખાવવા લઇ જાય છે . ત્યાં જઈ ને માં વર્તી જાય છે કે અહિયાં પોતાના છોકરાને કાળી મજૂરી કરવી પડશે , એટલે એ પોતાના પુત્ર અર્જુનને ત્યાં જોડાવાની ના પાડે છે . પણ છતાંય અર્જુન જોડાય છે કારણ કે તેના પિતા હવે નથી રહ્યા અને એને ખબર છે કે પૈસાની કેટલી તાતી જરૂરિયાત છે. એની જેટલી જ ઉમરના બીજા બાળકો તેના મિત્રો છે જે બધા પણ એક યા બીજી પ્રકારની મજૂરી જ કરે છે. એવા માં રાત્રે એક કોચ કેટલાક બાળકો ને સ્કેટિંગ શીખવાડવા આવે છે , અર્જુન એ બધા ને ચા પાતો હોય છે એવામાં એને પણ સ્કેટિંગ કરવાનું મન થાય છે . ઇન્ટરવલ સુધી ની વાર્તામાં સ્કેટિંગ કરવા માટેના અર્જુનના પ્રયત્નો . અને ઇન્ટરવલ પછી કોચ નું ઝનૂન … અર્જુન ને રાજ્ય કક્ષા એ જીતાડવાનું . અને ફાઈનલ મેચ … એ મેચ નું પરિણામ અને ફિલ્મનો અંત.
અર્જુન ને સ્કેટિંગ શુઝ લેવા છે પણ એ લેવા માટે એની તડપ ક્યાય જોવા નથી મળતી – હા , એના મિત્રો નું એને સ્કેટિંગ શુઝ અપાવવા નું ઝનૂન ચરમ સીમા એ છે. અને બાળમિત્રો પણ મજૂરી કરી કરી ને તૂટી રહ્યા છે એવામાં એમને કેમ અર્જુન માટે શુઝ લેવું આટલું જરૂરી લાગ્યું ? અર્જુને તો ફક્ર્ત એક વખત સ્કેટ કરવાની ઈચ્છા દર્શાવેલી , ધેટ્સ ઈટ ! અગેઇન એ જ પોઈન્ટ આવે છે કે અર્જુન ની એ શુઝ લેવાની તડપ કયાય દેખાડી હોત તો બાલમિત્રોનો આઉટ ઓફ ધ વે જઈને કરવામાં આવેલો સપોર્ટ પણ કન્વીન્સીંગ લાગત. ઈન્ટરવલ પછી અર્જુન નો કોચ અર્જુનને કેવી રીતે તૈયાર કરે છે તે વાત છે , અહિયાં પણ અર્જુન અને કોચ વચ્ચે ની કેમેસ્ટ્રી નું ડીટેલીંગ મીસીંગ છે. એના લીધે અર્જુન ની સ્કેટ શીખવાની પ્રોસેસ ના દ્રશ્યો બોરિંગ બન્યા છે. અંત માં રેસ દરમ્યાન અર્જુન ને જે કરુણતા યાદ આવે છે – એ દ્રશ્ય સારું છે – વાર્તાકીય રીતે . પણ , એની પહેલા ના દ્રશ્યો ઓડીયન્સ ને કનેક્ટ કરવામાં નિષ્ફળ ગયા છે એથી જ છેક છેલ્લા દ્રશ્યમાં ઓડીયન્સ નું કનેક્ટ થવું લગભગ અશક્ય છે. અહી અર્જુન માટે રાજ્ય કક્ષા એ જીતવું કેમ એટલું જરૂરી છે એના કારણોમાં નક્કર જવાબો નથી. જવાબો કદાચ છે – પણ એ નક્કર નથી – પૂરતા નથી . જીતવું જયારે જીવન મરણ જેવું બની જાય ત્યારે જ એ રેસના દ્રશ્યમાં જીવ રેડાય અને ત્યારે જ એ દ્રશ્ય ફિલ્મના છેલ્લા દ્રશ્ય કે સોલ્યુશન તરીકે શોભે. વાર્તામાં – સ્ક્રીન પ્લેમાં જરૂરી વળાંકો ના અભાવ ને કારણે એક રેસ ની જીત કે હારના નિર્ણય પર નભતો અંત ધરાવતી ફિલ્મમાં જે ડ્રામો ઉભો થવો જોઈએ એ નથી થતો.
અર્જુનના મિત્રો નો જે બાળકો એ રોલ કર્યો છે તેઓ અભિનય માં બાજી મારી ગયા છે , મકરંદ દેશપાંડે ફિલ્મના લેન્થ વાઈઝ ખુબ નાના કિરદારમાં પણ ખુબ સરસ કામ કરી ગયો છે. હી સુટ્સ ધી કેરેક્ટર સો વેલ. અને અર્જુનની માં નો રોલ કરનાર અભિનેત્રી પણ પાત્રને જીવંત કરે છે , અને ફિલ્મ માં જ્યાં જ્યાં તે અર્જુન માટે ચિંતિત થાય છે – એ દરેક દ્રશ્યો ખુબ લાગણીસભર બન્યા છે – અફકોર્સ , તેણી ના અભિનય ને કારણે . મુખ્ય પાત્રમાં પાર્થો ગુપ્તે સારું કામ કરે છે , પણ બેટર કાસ્ટિંગ થઇ શક્યું હોત. પાર્થો એ પોતાની ક્ષમતા મુજબ સારો જ અભિનય કર્યો છે , બટ સમવ્હેર એ આ પાત્ર માટે એટલો સ્યુટેબલ નથી. કોચના પાત્રમાં સાકીબ સલીમ લાજવાબ છે , એની સ્ક્રીન પ્રેઝન્સ ખુબ સારી છે.
ઓવરઓલ , આંગણી ના વેઢે ગણી શકાય એવા કેટલાક સુંદર દ્રશ્યો ને બાદ કરતા બાકી ની ફિલ્મ ઓર્ડીનરી છે. પણ જેને હસવું જ છે એને તો બ્રેઈનલેસ સ્ટુપીડ કોમેડી પણ હસાવી શકશે . એ રીતે શક્ય છે કે કોઈ વધારે પડતું લાગણીશીલ થઇ ને કદાચ આ ફિલ્મ સાથે કનેક્ટ થઇ ને રડી પણ પડે ! પણ એ કેસમાં હું એ હૃદય ને સંવેદનશીલ માનીશ – ફિલ્મને નહિ . વર્થ વોચીંગ નહિ પણ વોચેબલ છે – અને જો તમારા ટેસ્ટની છે તો ગો ફોર ઈટ ! બટ નોટ વિથ બીગ એક્સ્પેક્ટેશન્સ .

લેકિન 

ગુલઝાર લિખિત – દિગ્દર્શિત ફિલ્મ “લેકિન”, સમીર (વિનોદ ખન્ના ) ને સરકાર એક મહેલની પૌરાણિક વસ્તુઓ નો કબ્જો લેવા મોકલે છે , જતા00lekin1990vmrcoversnfoસ copy ટ્રેનમાં તેને એક યુવતી ( રેવા – ડીમ્પલ કપાડિયા ) મળે છે , અને અચાનક ગાયબ થઇ જાય છે . વિનોદ ખન્ના એ ગામમાં પહોંચે છે , જે ગામમાં એ મહેલ છે , ત્યાં નો કલેકટર (અમજદ ખાન ) અને એની પત્ની એ સમીરના ખુબ સારા મિત્ર છે . કલેકટર એને બનતી મદદ કરે છે . મહેલની બહારના ભાગમાં કેટલાક બંજારાઓ એ નિવાસ કર્યો હોય છે , સમીર ના કહેવાથી કલેકટર પોલીસ ને જણાવી એ બંજારાઓ ને ત્યાં થી સ્થળાંતર કરાવે છે . ત્યાં ફરી સમીર ને રેવા દેખાય છે . જે ચુલા પર રોટલો બનાવીને સમીરને ખવડાવે છે તથા મહેલ વિષે ની કેટલીક વાતો કરે છે , ફરી એ ચમત્કારિક રીતે ત્યાં થી ગાયબ થઇ જાય છે . એ જયારે પણ મળે છે ત્યારે સમીર તેને સ્પર્શી શકે છે . પણ રેવા એ ખરેખરમાં એક આત્મા છે એવા તારણ પર તે આવે છે , જે કેટલીક ઘટનાઓ દ્વારા સાબિત પણ થઇ જાય છે . રેવા પોતાની સાથે શું બન્યું છે તેની વાર્તા માંડે છે , અને સમીર ને નજરો નજર બનેલો ભૂતકાળ દેખાડે છે. જેમાં એક ક્રૂર રાજા એ રેવા , તેની બહેન ( હેમા માલિની ) તેમના પિતા અને તેમના સંગીત ગુરૂ (આલોક નાથ ) પર ગુજારેલા જુલમ ની વાત છે. કેટલાક સંઘર્ષ પછી સમીરને એ આખી વાર્તા નો અંજામ પણ ખબર પડે છે , અને છેલ્લે સમીર રેવાને મુક્તિ અપાવે છે .
ફિલ્મ ફિલોસોફીકલી અથવા હાઈલી ડ્રામેટીકલી અંત પામી શકી હોત. પણ અંત થોડો રૂટીન બન્યો છે . પોણા ત્રણ કલાકની આ ફિલ્મની ટ્રીટમેન્ટ – ડીરેક્શન સુંદર છે . થ્રુ આઉટ આ ફિલ્મ તમને જકડી જરૂર રાખશે . અમજદ ખાન નું પાત્ર હળવું છે , એવા અદભુત સંવાદો એને ફાળે નથી આવ્યા છતાં એની હાજરી આનંદિત કરી જાય છે , ક્યારેક એનું કોમિક ટાઈમિંગ હસાવી પણ જાય છે. ૧૯૯૦ ની ફિલ્મ છે એટલે વિનોદ ખન્ના ની ઉમ્મર દેખાય છે , પણ જે પાત્ર તેને મળ્યું છે તેમાં સુટેબલ લાગે છે – એના સોહામણા ચહેરા- પર્સનાલીટી નો ચાર્મ પણ દેખાય છે. એનો સહજ અભિનય પણ કાબિલે દાદ છે . ડીમ્પલ કાપડિયા એ પણ કામ સરસ કર્યું છે , ફિલ્મની વાર્તા એની આસપાસ ગૂંથાઈ છે – અને રેવાના પાત્રને જીવંત કરવામાં તે સફળ રહી છે. આલોક નાથે પણ પોતાના પાત્રને પૂરો ન્યાય આપ્યો છે. રણના દ્રશ્યો સુંદર રીતે ફિલ્માયા છે , અને ફિલ્મમાં દર્શાવેલા મહેલ અને કોઠડી ના દ્રશ્યો અત્યંત વાસ્તવિક લાગે છે. લતાનું પ્રખ્યાત ગીત “યારા સીલી સીલી બિરહા કી રાત … ” આ ફિલ્મનું છે . ફિલ્મના બીજા ગીતો માં ગુલઝાર નો એ લીરીક્લ ચાર્મ મિસિંગ છે . હા , ફિલ્મ માં આવતું એક શાસ્ત્રીય ગીત .. અને શાસ્ત્રીય આલાપ બેમિસાલ છે. ફિલ્મ લતા મંગેશકરે પ્રોડ્યુસ કરી છે. ગુલઝારનું સ્ટોરી ટેલીંગ – સ્ક્રીન પ્લે જ આ ફિલ્મનો સૌથી મોટો લહાવો છે. એ લહાવો લુંટવા માટે આ ફિલ્મ જોવા જેવી ખરી !

તો આ રીતે આ બ્લોગની આ ૧૦૦ મી પોસ્ટ હું અહી જ સમાપ્ત કરું છું . નમસ્કાર 🙂

માવો થૂંકીને જુઓ .. આ પોસ્ટર ફેઇક છે !

અરે મારી વ્હાલુડી ગુજરાતી ફિલ્મો ને ખોટી બદનામ કરાય છે – તમે સહભાગી થાશોમાં ! જુઠી વાતોમાં દોરવાશોમાં ! એક ખોટું પોસ્ટર જે વોટ્સ અપમાં ફરતું થયું ,અને લોકો એ માની લીધું કે “માવો થૂંકી નાખજે સાયબા મોરા ” નામની ખરેખર એક ફિલ્મ છે . મેં કેટલાક મિત્રોને કહ્યું પણ ખરું કે એ ફેઇક પોસ્ટર છે તો નો માન્યા અને પાછા પૂરાવા માંગ્યા. તો મેં ય જહેમત ઉઠાવીને અસલી પોસ્ટર શોધી કાઢ્યું કે જેના પર આ કારીગરી કરવામાં આવેલી. એ પોસ્ટર અહી રજુ કરું છું. ફિલ્મનું ખરું નામ છે- “તું મારો કોણ લાગે” આ ફિલ્મ વર્ષ ૨૦૦૪ માં આવેલી.

ઓરીજીનલ પોસ્ટર

ઓરીજીનલ પોસ્ટર

ફેઇક પોસ્ટર

ફેઇક પોસ્ટર

બીજું એક પોસ્ટર ફરે છે “બેવફા ની બોનને પૈણું ” એ ફિલ્મનું પોસ્ટર છે જ નહિ. એ એક આલ્બમ છે.

ત્રીજું પોસ્ટર જે વોટ્સઅપ પર ફરે છે એનું શિર્ષક છે – “અમે ગુજરાતના ગઠીયા” તો ભાઈ આ શિર્ષક માં મને તો કશું હાસ્યાસ્પદ કે શરમજનક નથી લાગતું. ગઠીયા એટલે ચોર કે ઠગ એવો અર્થ થાય. પણ આપડું તો ભાઈ એવું ને કે અંગ્રેજીમાં “ગેન્ગસ ઓફ વાસેપુર” હાંભળવું ગમે , પ્રેમિકા ને “ડાર્લિંગ… ડાર્લિંગ ” કરો છો તો ક્યારેક “પ્રિયે … ” પણ કહી જોજો. પોતાની ભાષામાં જે ભાવ – જે વ્હાલ, જે આત્મીયતા ઊભરાશે એ પારકી ભાષામાં ક્યારેય નહિ ઉભરાય.

આ હિતુ કનોડિયા – મોના થોબા જેવા કલાકારોની મહાનતા છે કે આવી વાહિયાત બાબતોમાં એમના ફોટા જોડવામાં આવ્યા હોવા છતાં – સોશિયલ મીડિયાના યુગમાં પણ તેઓ આ ખોટી ભદ્દી મજાકને ઉઘાડી પાડવા સામે નથી આવતા. એમને ખબર જ હોય કે જે એમનો પ્રેક્ષક છે એ જાણે જ છે કે કનોડિયા કે મોના આવી ફિલ્મ કરે જ નહિ. કારણ કે એ પ્રેક્ષકને ખબર છે કે આ જોડી હંમેશા સારી ફિલ્મો આપવા માટે પ્રયત્નશીલ રહી છે. બોલીવૂડમાં આપડે અનેક ઉદાહરણો જોઈએ છીએ કે મનોજ કુમાર , સની દેઓલ જેવા કલાકારો પોતાની ઉપર થયેલા મજાક ને ગંભીરતા થી લઈને કેસ કરી દે છે. જયારે આ મીલેનીયમ સ્ટારનો પુત્ર હિતુ તો એક ઇન્ટરવ્યુ માં બોલેલો કે “ગામડાના લોકો હું કે પપ્પા ત્યાં જઈએ એટલે અમને “ઓલો કાનોડીયો આયો સે … કનોડીયો” એમ કહી ને બોલાવે. મને આ સંબોધન ખુબ વ્હાલું લાગે છે . એમાં એમનું ભોળપણ છલકે છે અને એ અમને કેટલા પોતીકા ગણે છે એ પણ દેખાઈ આવે છે.” આવા ખુલ્લા દિલથી પ્રેક્ષકોના પ્રેમને ઝીલતો કલાકાર છે હિતુ કનોડિયા. અને બીજા પણ અનેક પ્રેમાળ ગુજરાતી કલાકારો છે જ !

બીજી ભાષાની ફિલ્મો આજે બોક્સ ઓફીસ ગજવવા નાગાઈઓ ( તમારી સોફેસ્ટીકેટેડ ભાષામાં હું કિયે સે ઈને? હા … વલ્ગારીટી ) કરે જ છે જયારે મને એ વાતનો ખૂબ ગર્વ છે કે ગુજરાતી ફિલ્મોનું સ્તર ભલે જે હોય પણ તેણે ક્યારેય બોક્સ ઓફીસ માટે નાગાઈ નથી કરી. હા , આઈટમ સોંગ્સ નું ચલણ થોડું ઘૂસ્યું છે આજ કાલ. બટ ધેટ્સ ઈટ ! અધરવાઈઝ ધેર ઈઝ નોટ ઇવન અ કિસ !

દર્દ દિલો કે કમ હો જાતે …

ફિલ્મ – ધી એક્સપોઝ
વર્ષ – ૨૦૧૪
ગીત – દર્દ દિલો કે ..
ગીતકાર – સમીર અંજાન
ગાયક – મુહમ્મદ ઈરફાન
સંગીત – હિમેશ રેશમિયા

મારા એક મિત્ર . મોટા અને હૃદયથી માન એ વ્યક્તિ માટે એટલે “તમે” જ કહું , જોકે બંને એકબીજાને તમે જ કહીએ . અમને બંને ને હિમેશ ગમે ! એ જે કઈ કરે એ ગમે , સાંભળવો પણ ગમે અને સ્ક્રીન પર જોવો ય ગમે ! “ધી એક્સપોઝ” બાબતે અમારા મત સહેજ અલગ પડ્યા – એમને હિમેશનો આ ફિલ્મમાં સ્લીમ લૂક ગમ્યો અને મને ના ગમ્યો. અલબત્ત એક્સપોઝ ના ટ્રેલર અને સોંગ્સ મને આકર્ષી તો શક્યા જ .
એ તો સૌ જાણે જ છે કે હંમેશા સારા લોકો સાથે જ ખરાબ થતું હોય છે. એ મુજબ આમનું પણ એમની વાઈફ સાથે નું રીલેશનશીપ ડીસ્ટર્બ હતું . પોતાના પુત્રના જન્મના બે – ત્રણ મહિના સુધી એને જોઈ પણ નહોતા શક્યા, અને એમના શ્રીમતી ને પિયર ગયે વરસ – દોઢ વરસ થયેલું , અને આ સમયગાળો વધતો જતો હતો. હું જાણું કે આ વ્યક્તિ એમની પત્ની ને ખૂબ ચાહે છે. જોકે ક્યારેય આ વિષય પર એમની સાથે વાત તો નહોતી થઇ , પણ કેટલીક વાતો વગર કહ્યે કહેવાઈ જતી હોય છે. એમનાથી પણ આ વાત મારા સુધી કન્વે થયેલી, વગર કહ્યે. એન્ડ આઈ વોઝ ડેમ પોઝીટીવ કે બંને વચ્ચે સંધાણ થઇ જ જશે.કારણ કે મારું બહુ દ્રઢપણે એવું માનવું છે કે પતિ પત્નીના ઝગડાઓમાં મુદ્દો ક્યારેય મોટો નથી હોતો. સાવ નાનકડી , નાખી દીધા જેવી ઇઝીલી ઇગ્નોરેબલ વાતને તેઓ મોટું સ્વરૂપ આપી દેતા હોય છે. અને ઝગડાઓ નું બીજું મોટું કારણ છે ગેરસમજ . પ્રેમીઓ હોય કે પરિણીતો હોય – ગેરસમજ હંમેશા ભંગાણ કરાવતી આવી છે. અને ગેરસમજ પણ મોટેભાગે એક જ પ્રકારની હોય છે – પેલો કે પેલી આમ વિચારતો હશે કે વિચારતી હશે ! એ જજમેન્ટલપણું કે ગેરસમજ સંબંધને લઇ ડૂબે છે. પણ આ સંબંધ બાબતે મને તો ખાતરી જ હતી કે જેટલી કડવાશથી છૂટા પડ્યા છે એટલા જ ઉમળકાથી ભેગા પણ થઇ જશે. વેલ , દોઢેક મહિના સુધી મારે એ મિત્ર ને મળવાનું ન થયું . અને અચાનક એક દિવસ એ મળ્યા. અમે થોડી આડીઅવળી વાતો કરી એન્ડ સડન્લી હી ટોલ્ડ – અમારા ડિવોર્સ થઇ ગયા.
એ દિવસ પછી હું એમને ફ્રીક્વન્ટલી મળતો રહ્યો. એ સમયગાળામાં હિમેશ ની “ધી એક્સપોઝ” ના ટ્રેલર શરુ થયા. અને એક દિવસ એમણે કહ્યું કે મને એક્સ્પોઝ્નું એક ગીત ખૂબ પસંદ પડી રહ્યું છે – એના શબ્દોના લીધે – ખાસ કરીને એ ગીતનું મુખડું. મેં પૂછ્યું – શું છે એ ગીતનું મુખડું – એમણે ભાવુક થઈને કહ્યું –

“દર્દ દિલો કે કમ હો જાતે ,
મેં ઔર તુમ ગર હમ હો જાતે ,
કિતને હસીં આલમ હો જાતે …
મેં ઔર તુમ ગર હમ હો જાતે … “

2014-1

જોકે આ ગીતના લીરીક્સમાં બે જગ્યાએ બહુ મોટી ખામીઓ છે. જેમાં થી પહેલી જગ્યા એ હવે પછી આવનારી લાઈન્સ .

“તેરે બીના , ન આયે સુકૂન , ન આયે કરાર મુજે ,

દૂર વો સારે ભરમ હો જાતે ..

મેં ઔર તુમ ગર હમ હો જાતે .. “

મતલબ તારા વગર મને સુકૂન નથી મળતું એ એક ભરમ છે , અને એ દૂર થઇ જાત – જો આપણે મળી જાત . એટલે અત્યારે તો મને લાગી રહ્યું છે કે તારા વિના બંદાને બિલકૂલ ન ફાવે અને સુકૂન ન આવે ! પણ એ ભરમ છે અને એ દૂર થાત જો તું મળી જાત. આટલી સરસ કમ્પોઝીશન , ગાયિકી અને પહેલી બે લાઈન્સ માં મળેલી ફીલની પથારી ફેરવી દે છે સોંગની આ બીજી બે લાઈન્સ. વેલ , સોંગ માં સેન્સ ન શોધવાની હોય – એને તો બસ માણવાનું હોય. અને એમાંથી નીકળતો અર્થ જો માફક ન આવતો હોય તો પોતાને માફક આવે એવો કોઈ તુક્કો (અર્થ ) જોડી ને આગળ વધવાનું હોય.
કે એવો આપડો જોરદાર મેળાપ થાત કે તારાથી દૂર રહેવાની કલ્પના મને ભ્રમ માં પણ ન આવત . અત્યારે આપડે દૂર છીએ એ પણ ક્યાંક એક ભરમ તો નથી ને ? ( નથી કન્વીન્સીંગ લાગતું ને ? આ નિષ્ફળ પ્રયત્નને અહિયાં જ દફનાવીને આગળ વધીએ … )
બીજી ખામી એ કે આવનાર બે અંતરાની છેલ્લી બે લાઈન્સમાં “તે” નું “તી” કરી નાખીને પ્રાસ તોડી નાખ્યો છે. બટ ડોન્ટ વરી , શબ્દો ના અર્થ હવે ક્યાય ડીસ્ટર્બ નહિ કરે ! સિમ્પલ છે , અને વિરહની વેદના તથા મિલનની તડપ બાખૂબી રજુ કરે છે ..
મારા એ મિત્ર નું આ ભંગાણ એ એમની પહેલી નિષ્ફળતા ન હતી . કેટલીક મેજર નિષ્ફળતાઓ સામે ઝઝૂમી રહેલો એ વ્યક્તિ આ સંબંધ થકી શક્તિ મેળવતો. જીવનની હાર ને તરાજુ ની એક બાજુ મૂકી ને બીજી બાજુ એ પોતાના પ્રેમને મુકતો . કેમકે એનો પ્રેમ જ એની સૌથી મોટી જીત હતી. હવે એ તરાજુ ની એક બાજુએ બધી હાર તો એમનેએમ છે – પણ જીવનની એ સૌથી મોટી જીત ગાયબ છે. બલકે એ જીત પણ હારમાં ફેરવાઈ જઈ ને તારાજુમાં મુકેલી હારની એ ઢગલીમાં ગોઠવાઈ ગઈ છે. અને એ હારની ઢગલી જોઇને એને ફક્ત એક જ વિચાર આવતો હશે – કે આ દરેક હાર ને જીત માં ફેરવી દેત . દરેક મુશ્કેલીને મ્હાત કરી દેત , જો મારી શક્તિ , મારો પ્રેમ મારી સાથે હોત , મારી પડખે હોત …

“ઈશ્ક અધૂરા , દુનિયા અધૂરી ,
ખ્વાઈશ મેરી , કરદો ના પૂરી ,
દિલ તો યહી ચાહે , તેરા ઔર મેરા
હો જાયે મુકમ્મલ યે અફસાના ,
હર મુશ્કિલ આસાં હો જાતી ,
મેં ઔર તુમ ગર હમ હો જાતે …”

બધું ખત્મ થઇ ગયા પછી પણ સ્વીકારવું અઘરું હોય છે કે ઈટસ ઓવર ! એન્ડ ઇટ્સ નોટ ઓવર યટ ની આશા પર ધડકતું હૃદય ! અરે પણ દ્રશ્ય એકદમ સાફ છે કે દુનિયા સાવ વેરાન છે – દૂર દૂર સુધી કોઈ શક્યતા નથી . હે પાગલ દિલ , તું ફુલ શોધે છે પણ અહી તો તણખલું ય નથી ! પણ સારું છે કે એ ઉજ્જડ દુનિયામાં ફુલ શોધ્યા કરે છે – એથી જ તો એ ધડક્યા કરે છે , જિંદગી માં એના એક દીદાર ની તરસ છે , આસ છે એટલે જ તો એ ટકેલી છે – અરે એટલે જ તો એને ટકાવી રાખી છે . બાકી એના વગર મારે આ જીવનની જરૂર જ ક્યા છે. જેની મંઝીલ જ એના થી ખફા હોય , ત્યારે બીજે ઠેકાણે લઇ જતા એ વેરાન ઉજ્જડ રસ્તાઓની જરૂર જ ક્યાં છે .

“બાકી નહિ કુછ , પર દિલ ન માને ,
દિલ કી બાતે , દિલ હી જાને ,
હમ દોનો કહીં પે , મીલ જાયેંગે ઇક દિન ,
ઇન ઉમ્મીદોં પે હી મેં હૂં ઝીંદા ,
હર મંઝીલ હાંસિલ હો જાતી ,
મેં ઔર તુમ ગર હમ હો જાતે … “